دانشمندان کیهانشناس، تعداد ستارگان را در حد هزارها بر میشمردند، پس از مدت زمانی از میلیونها و چندی پیش از میلیاردها ستاره سخن راندند و در یک شمارش ابتدایی از تعداد ستارگان کهکشان راه شیری که یکی از کهکشانهای متوسط هستی است، 30 میلیارد ستاره را برآورد کردند که منظومه شمسی یکی از اجزای آن است.
آنان در شمارش ستارههای یکی دیگر از کهکشانها به عددی خیالی رسیدند، یعنی یک میلیون میلیون ستاره. اما هماکنون سخن از شمارش ستارگان نیست بلکه به یک میلیون میلیون کهکشان رسیدهاند، که هر کهکشان همین مقدار ستاره را در خود جای داده است. و پدیده آورنده این همه عظمت چه زیبا فرموده است :
{وَ السَّماءَ بَنَیْنها بِائیْدٍ وَ اِنّا لَموُسِعُونَ{ ذاریات : 47
"ما آسمان را با قدرت بنا ساختهایم و همواره آن را وسعت میبخشیم".
عدد اخیر که بیان شد، بیانگر عظمت خلقت در آسمانهاست، خلقت به دست خالقی که میفرماید :
{قُلْ انْظُرُوا ماذا فی السَّمواتِ وَالأَرْضِ{یونس : 101
"بگو : بنگرید و چشم برون و درون را باز کنید و ببینید در آسمانها و زمین چه چیزهائی است؟".
تا مدتها پیش، گمان میرفت که برخی ستارگان متحرک و برخی دیگر از جمله خورشید ثابت هستند و گذشت زمان در ثبوت و حرکت آنها بیتأثیر است، در حالیکه خداوند متعال از خورشید خبر میدهد که :
{وَالشَّمْسُ تَجْری لِمُسْتَقَرٍّ لَها ذَلِکَ تَقْدیرُالعَزیزِالعَلیمِ{ یس : 38
"و نشانة دیگری بر قدرت خدا، این است که خورشید به سوی قرارگاه خود در حرکت است. این، محاسبه و اندازهگیری و تعیین خدای بس چیره و توانا و آگاه و دانا است".
و در این اواخر کشف شد که خورشید و منظومه آن، با سرعتی بالغ بر دویست کیلومتر در ثانیه، به دور ستارهای دیگر در فضا در حرکت است و هر دور کامل آن میلیونها سال طول میکشد و البته زمین نیز با سرعت 30 کیلومتر در ثانیه به دور خورشید میچرخد.
حتی دانشمندان در برآورد سرعت برخی کهکشانها به اعداد خیالی دست یافتهاند. و سرعت برخی را در حدود دویست و چهل هزار کیلومتر در ثانیه برآورد کردهاند، یعنی مقداری کمتر از سرعت نور. آیا حقیقت این هستی وسیع و پهناور چیست؟ قطعاً منشأ آن، خدایی است که خالق هر چیز است و سرپرستی آن را برعهده گرفته است.
پروردگار متعال میفرماید :
{وَ هُوَ الَّذی خَلَقَ اللَّیلَ وَ النَّهارَ وَ الشَّمْسَ وَ القَمَرَ کُلٌّ فی فَلَکٍ یَسْبَحُونَ} انبیاء : 33
یعنی هر ستارهای، چه کوچک و چه بزرگ در فضایی خاص خود، شناور است، و میفرماید :
{لا الشَّمْسُ یَنْبِغَیِ لَها أنْ تُدْرِکَ القَمَرَ وَ لاَ الَّیلُ سَابِقُ النَّهارَ وَکُلٌّ فی فَلَکٍ یَسْبَحُونَ{ یس : 40
"نه خورشید را سزد در مدار خود سریعتر شود و به مدار ماه رسد. و نه شب را سزد که بر روز پیشی گیرد و مانع پیدایش آن شود. هر یک در مداری شناورند و مسیر خود را بدون کمترین تغییر ادامه میدهند".
قرآن کریم، کلام خدا، و هستی خلق خداست، لذا وجود توافق و هماهنگی میان آنها ضروری است، و دو آیه زیر به این مضمون اشاره دارند :
}اَلْحَمْدُ للهِ الَّذی خَلَقَ السَّمواتِ وَالارْضَ{ انعام : 1
}اَلْحَمْدُ للهِ الَّذی اَنْزَلَ عَلی عَبْدهِ الکِتَابَ{ کهف : 1
خورشید، این واقعیت درخشان و شناخته شده را درنظر میگیریم. دمای سطح آن، شش هزار درجه و مرکز آن بیست میلیون درجه است. و قدرت نورپردازی آن به حدی بالاست که با واحدهای مخصوص نوری، تعیین میشود، اما نکته مهم اینجاست که سیارات دیگری در فضا وجود دارند که نور آنها، بیست و شش برابر خورشید است. در برخی دیگر این عدد به صد برابر و پانصد هزار برابر نیز میرسد و خورشید ما در مقایسه با آنها جز یک سیاره نورانی متوسط چیز دیگری نیست.
تمامی این موارد مصداق این آیه است که میفرماید :
}سَنُرِیهِمْ آیاتِنا فی الآفاقِ وَ فی اَنْفُسِهِمْ حَتَّی یَتَبَیَّنَ لَهُمْ انَّهُ الحَقُّ{ فصلت : 53
"ما به آنان که منکر اسلام و قرآنند هر چه زودتر دلایل و نشانههای خود را در اقطار و نواحی آسمانها و زمین، که جهان کبیر است و در داخل و درون خودشان که جهان صغیر است به آنان که منکر اسلام و قرآنند نشان خواهیم داد تا برای ایشان روشن و آشکار گردد که اسلام و قرآن حق است".
آنگاه که آسمان شکافته شود و گلگون گردد چون روغن گداخته
هر کاوشگر و محقق و متفکری با تأمل و تحقیق در هستی و نگرش و تدبر در آیات قرآنی مربوط به جهان، با تمام وجود، درمییابد که قرآن، سخن پروردگار است که بر محمد پیامبرص نازل شده و محال است که بشریت به طور فردی و یا با دستیاری همدیگر توانسته باشند، آن را به وجود آورند. کنفرانسهای جهانی که در مراکز مختلف دنیا و در موضوع اعجاز علمی قرآن و سنت، برگزار میشود، روشن میسازد که تحقیقات علمی دقیق و استوار، که توسط دانشمندان غیرمسلمان و نه در جهت خدمت به قرآن و سنت اسلامی، انجام گرفته است و دهها سال طول کشیده و میلیونها دلار، صرف آن شده است، نتایجی را به دست داده که بدون هیچ اجباری و اصرار و تأویل و یا تحریف حقایق کاملاً مطابق و هماهنگ با رهنمودهای قرآن و سنت است و نه تنها با مفهوم کلی آیات، بلکه با کلمات و حروف قرآن نیز، هماهنگی دارد، این موضوع مصداق این آیه است که میفرماید :
{سَنُرِیهِمْ ءایاتِنا فی الآفاقِ وَ فی انْفُسِهِمْ، حتّی یَتَبَیَّنَ لَهُمْ انَّهُ الحَقُّ اَوَلَمْ یَکْفِ بِرَبِّکَ انَّهُ عَلی کلِّ شَیءٍ شهیدٌ} فصلت : 53
"ما به آنان که منکر اسلام و قرآنند هرچه زودتر دلائل و نشانههای خود را در اقطار و نواحی آسمانها و زمین، که جهان کبیر است و در داخل و درون خودشان که جهان صغیر است به آنان که منکر اسلام و قرآنند نشان خواهیم داد تا برای ایشان روشن و اشکار گردد که اسلام و قرآن حق است. آیا تنها این بسنده نیست که پروردگارت بر هر چیزی حاضر و گواه است؟".
در 31 اکتبر سال 1990 میلادی برابر 31 آبان ماه 1369 یکی از ایستگاههای فضایی مشهور، از طریق یکی از تلسکوپهای بزرگ خویش تصویری از فضا را منتشر کرد که هر بینندهای، در اولین نگاه، آن را به شکل یک گل کاملاً قرمز، با برگهای قرمز سیری بزرگ و برگهای کوچکتر سبزرنگ و براق، که در وسط آن کاسبرگ آبیرنگ قرار داشت، میدید و در این قضیه، هیچ شکی نداشت. اما آن عکس در حقیقت، تصویر انفجار ستارهای بزرگ به اسم "عین القط" بود که با زمین، سیزده هزار سال نوری فاصله داشت. البته در آن ایستگاه هزاران تصویر رنگی دیگر که توسط تلسکوپهای بزرگ، به دست آمده بود و هرکدام عجایبی از فضا را به تصویر کشیده بود، یافت میشد.
اما رابطه این تصاویر با بحث اعجاز قرآن را با ذکر آیهای از سوره "الرحمن" بیان میکنیم، خداوند میفرماید :
{فَاذا انْشَقَّتِ السَّماءُ فَکَانَتْ وَرْدَهً کَالدِّهانِ{ رحمن : 37
"بدانگاه که آسمان شکافته شود، و گلگون گردد همچون روغن گداخته حوادث هولناکی رخ میدهد که به گفتار در نمیآید".
اگر در تمام تفاسیر قرآن که قبل از انتشار این عکس نوشته شدهاند دقت کنی، مطلبی که تفسیر این آیه را در حد قناعت انسان بیان کند، نخواهی یافت، زیرا همانگونه که حضرت علی فرموده است، در قرآن آیاتی وجود دارد که هنوز تفسیر نشده است. و حقیقت امر اینست که در اثر انفجار آن ستاره و پراکنده شدن دود و گازهای حاصل از آن، شکلی شبیه به یک گل درخشان، پدید آمده است، در هر حال اگر این انفجار، هر صورت زیبای دیگری را نیز به خود میگرفت، باز تفسیری مناسب برای این آیه به شمار میرفت، و این بار هم اعجاز قرآن در این قالب خود را نشان داده است و استمرار اعجاز تا قیامت، ما را در انتظار ظهور پدیدههای شگفتانگیز دیگر نیز میگذارد. به همین دلیل پیامبر گرامیص، یا به اجتهاد خویش و یا به الهام خداوند از تفسیر اکثر آیات آفاقی قرآن پرهیز نموده است، زیرا همانگونه که بیان شد، در صورت شرح و تفسیر مختصر و کوتاه این آیات، آیندگان به انکار آن میپرداختند و در صورت تفصیل معنی آنها، همراهان و همعصران ایشان را یارای درک و فهم کامل آن نبود و به انکار نبوت ایشان میپرداختند. لذا، تفسیر آنها به پیشرفت و تکامل علم و زندگی، مؤکول شده است.
در تفسیر ابن کثیر رح آمده است [1] : "فکانت ورده کالدهان"، یعنی همانگونه که روغن [2] و نقره ذوب میشوند.
در رأی دیگری آمده است [3] که : منظور اینست که آسمان همانند چرم قرمز، میشود. ابن عباس نظر دیگری نیز روایت کرده که : یعنی مانند اسب سرخ رنگ میشود[4].
حسن بصری میگوید[5] : یعنی آسمان رنگارنگ میشود.
مجاهد میگوید[6] : مانند روغن و رنگهای روغنی میشود، این نظر در تفسیر ابن کثیر آمده است.
در تفسیر قرطبی آمده است که [7] : "یعنی آسمان مانند روغن، صاف و شفاف میشود و سعیدبن جبیر و قتاده همان را ذکر کرده و گفتهاند که رنگ قرمز نیز به خود میگیرد. رأی ضعیفی نیز بیان میدارد که در سرخی به گل میماند و مانند روغن جاری میشود".
و رأی ضعیف دیگری نیز میگوید : "الدَّهان"، همان پوست قرمز است، یعنی آسمان در اثر شدت گرما همانند چرم قرمز، سرخ میشود".
اما همانگونه که ذکر کردیم، آنچه که در تفسیر این آیه، توجه ما را به خود جلب میکند، اینست که، توسط تلسکوپ فضایی هابل، تصویری از انفجار ستاره "عینالقط" به دست آمده که کاملاً مشابه یک گل سرخ است. این عکس توسط سازمان فضایی آمریکا ناسا در اینترنت منتشر شد.
پس مصداق واقعی این آیه {فَاذا انْشَقَّتِ السَّماءُ فَکَانَتْ وَرْدَهً کَالدِّهانِ} در واقعه مذکور یافت میشود و ثابت میکند که این قرآن کلام خداوند است. و معجزهای است که تا پایان هستی ادامه دارد. به ذهن چه کسی خطور میکرد که ستارهای در آسمان منفجر شود و شکل کامل یک گل سرخ را با برگهای قرمز و کاسبرگ آن در وسط و برگهای کوچکتر سبز، به خود بگیرد، این تصویر را تلسکوپ بزرگی چون تلسکوپ هابل از ستاره "عین القط" که در حال انفجار بوده، گرفته است. این ستاره سیزده هزار سال نوری با زمین فاصله دارد اما مهم اینست که این واقعه جزو پدیدههای واقعی روز است و کاملاً جای اعتماد و باور.
در طرف دیگر قضیه نیز کتاب خدا در دستان ماست، که منهج و قانون زندگی ما و ریسمان محکم الهی است که هر کس به آن عمل کند، خوشبخت و موفق بوده و آنکه ترکش کند، بدبخت و
هلاک خواهد شد. پدیده مذکور جزو نشانههای خداست :
{سَنُرِیهِمْ آیاتِنا فی الآفاقِ وَ فی انْفُسِهِمْ حتّی یَتَبَیَّنَ لَهُمْ انَّهُ الحَقُّ اَوَلَمْ یَکْفِ بِرَبِّکَ انَّهُ عَلی کلِّ شَیءٍ شهیدٌ}
------------------
-1 تفسیر ابن کثیر، ج 4، ص 276.
- 2ابن کثیر کلمه دردی را به کار گرفته که به معنی روغن و یا هر چه که پس از ذوب شدن اشیاء رسوب میکند، میباشد. در حدیث باقر آمده است : آیا در بنیذ، دردی قرار میدهید؟ سؤال شد : دردی چیست؟ گفت : یعنی "الروبه". منظورش از دردی، خمیری است که در شیره و آب انگور، گذاشته میشود، تا تخمیر گردد. در اصل هر چه که در انتهای مایعات باقی میماند را گویند. رسوبات. لسان العرب، زیر ماده درد، و نگا : النهایه فی غریب الحدیث، ج 2، ص 112.
-3 این نظر و آنچه که در این شماره روایت شده، از ابن عباس، روایت شده است.
-4 ابن کثیر، ج 4، ص 276.
-5 همان منبع.
-6 همان منبع.
-7 تفسیر قرطبی، ج 17، ص 173، با اندکی تصرف.
